Urazy miąższu płuc i opłucnej

Urazy stanowią główną przyczynę zgonów pacjentów do 40 r.ż., trzecią pod względem częstości występowania na świecie po chorobach układu krążenia i nowotworach. Ponad 25% zgonów pacjentów z urazem wielonarządowym jest bezpośrednio spowodowana obrażeniami w obrębie klatki piersiowej.

Najczęstszym urazowym uszkodzeniem miąższu płuc jest stłuczenie płuca, które towarzyszy 17-70% przypadków tępych urazów klatki piersiowej. Tomografia komputerowa pozwala na ocenę stłuczenia płuca bezpośrednio po urazie, we wczesnej fazie, w której widoczne są obszary matowej szyby. W stłuczeniu płuc obserwujemy także inne zmiany pęcherzykowe jak zagęszczenia plamiste i obszary konsolidacji z bronchogramem powietrznym. Objętość obszaru stłuczonego płuca koreluje z możliwością rozwoju niewydolności oddechowej – zajęcie ponad 20% miąższu płuca to ok.80% prawdopodobieństwo ARDS.
Rozerwanie płuca to uszkodzenie miąższu płucnego powodujące powstanie jamy, która może zawierać powietrze (pneumatocele) i krew (hematoma), częstym obrazem jest okrągława struktura z poziomem krew/powietrze (hemato- pneumatocele)

Odma opłucnowa towarzyszy 30-40% urazów tępych i jest drugim pod względem częstości uszkodzeniem urazowym klatki piersiowej. Przyczyną odmy opłucnowej jest najczęściej zranienie opłucnej i płuca przez odłam żebra, odma może także być skutkiem pęknięcia pęcherzyków płucnych pod wpływem wzrostu ciśnienia w obrębie klatki piersiowej lub powstawać pod wpływem siły zderzenia i deceleracji. Czułość i swoistość zdjęcia rentgenowskiego w diagnostyce pourazowej odmy opłucnowej nie jest duża. Tomografia komputerowa jest badaniem wykazującym 100% czułość i swoistość w obrazowaniu odmy opłucnowej pozwalając na ocenę ilości powietrza w opłucnej, stopnia ucisku miąższu płucnego oraz położenia drenu.

Krwawienie do opłucnej (hemothorax) obecne w blisko 50% tępych urazów klatki piersiowej jest spowodowane uszkodzeniem naczyń opłucnej trzewnej, ściany klatki piersiowej (tętnic międzyżebrowych, tętnicy piersiowej wewnętrznej), przepony, płuca, serca i dużych struktur naczyniowych śródpiersia. Krwiak opłucnej w badaniu TK jest płynem o wartościach współczynnika osłabienia promieniowania 35-70 j.H., zwykle niejednorodnym, z obecnością skrzepów. Jego powikłaniem jest ropniak opłucnej i fibrothorax. Płyn w opłucnej u pacjenta po urazie klatki piersiowej może mieć charakter surowiczy (ok. 15 j.H.), kiedy towarzyszy obrażeniom śledziony, wątroby czy trzustki.