Obrazowanie urazów czaszkowo-mózgowych – obecne poglądy

Urazy czaszkowo-mózgowe są najczęstszą przyczyną zgonów w populacji poniżej 45 roku życia. Wczesne wykrycie zmian pourazowych i właściwa ich interpretacja są kluczowe dla wyboru sposobu postępowania leczniczego i tym samym zmniejszenia śmiertelności. Etiologia tych urazów jest różna w zależności od wieku pacjentów; dzieci nierzadko są ofiarami upadków lub molestowania, u młodych osób najczęstszą przyczyną są wypadki komunikacyjne i urazy sportowe, u osób starszych dominują upadki. Urazy czaszkowo-mózgowe są szeroką, niejednorodną grupą zmian wewnątrzczaszkowych obejmującą zmiany ostre powstające w momencie działania siły zewnętrznej jak i zmiany wtórne do których zalicza się między innymi obrzęk mózgu i wgłobienia. W trakcie wykładu omówiono przede wszystkim zmiany pierwotne. Właściwy dobór metody obrazowania odgrywa istotną rolę w procesie rozpoznawczym i leczniczym. Tomografia komputerowa (KT) bez podania środka cieniującego jest obecnie “złotym standardem” obrazowania w stanach ostrych, gdyż pozwala natychmiast uwidocznić wynaczynioną krew. W prezentacji omówiono specyfikę krwawień nad/podtwardówkowych, pourazowego krwawienia podpajęczynówkowego, stłuczenia mózgu, krwiaków śródmózgowych. Podano również wzorcowe protokoły wykonywanych badań KT. Konwencjonalne sekwencje stosowane w badaniach rezonansu magnetycznego (MR) są mniej czułe w porównaniu z KT w wykrywaniu krwawień nadostrych. Mimo to sekwencja FLAIR umożliwia wykrycie nawet niewielkich ilości wynaczynionej krwi już w godzinę po przebytym urazie. Szeroko omówiono problemy diagnostyczne u chorych z urazem aksonalnym – ograniczenia tomografii komputerowej oraz znaczenie sekwencji dyfuzyjnej i zależnej od podatności magnetycznej (SWI) w obrazowaniu metodą MR. W ostatniej części wykładu przedstawiono współczesne poglądy na temat zastosowania metod obrazowych w rokowaniu i przewidywaniu odległych skutków przebytych urazów czaszkowo-mózgowych.